"Uzun müddət mənzil növbəsində dayanan 200-ə yaxın dəmiryolçu ailəsi yeni mənzillə təmin olunmuşdur"
"Hazırda Azərbaycan Dəmir Yollarında 22063 işçi çalışır, son dövr ərzində isə 2000 yeni iş yeri yaradılmışdır"
Moderator.az "Azərbaycan Dəmir Yolları" Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin sədri Cavid Qurbanovun dünən prezident yanında keçirilən müşavirədəki çıxışını təqdim edir:
Zati ailləri, hörmətli cənab prezident!
Hörmətli müşavirə iştirakçıları!
Dünyada davam edən iqtisadi və maliyyə böhranına baxmayaraq, Zati-aliləri Sizin rəhbərliyiniz altında Azərbaycan iqtisadiyyatının bütün aparıcı sahələrində, xüsusi ilə də qeyri-neft sektorunda köklü dəyişikliklər baş verir. Azərbaycan iqtisadiyyatının vacib sahələrindən olan nəqliyyat sisteminin təkmilləşdirilməsi və nəqliyyat müstəqilliyinin genişləndirilməsi istiqamətində davamlı və məqsədyönlü iş aparılır. Ölkənin digər nəqliyyat növləri ilə yanaşı, dəmir yolu nəqliyyatı da demək olar ki, yenidən qurulur.
Zati-aliləri, Sizin 2015-ci il 18 sentyabr tarixli Azərbaycan Dəmir Yollarının fəaliyyətinin təkmilləşdirilməsi ilə bağlı əlavə tədbirlər barədə sərəncamınız Azərbaycan Dəmir Yollarının daha operativ və çevik fəaliyyət göstərməsini təmin etmişdir.
Ali diqqətinizə çatdırmaq istəyirəm ki, Azərbaycan Dəmir yollarında mövcud infrastrukturun yenilənməsi istiqamətində son 2 ildə təxirəsalınmaz tədbirlər həyata keçirilir. Bu müddət ərzində ümumilikdə 383,1 km dəmir yolu əsaslı təmir olunmuş, kontakt şəbəkə üzrə əsaslı təmir və yenilənmə işləri aparılmış, yeni yol dəyişən qurğular alınmışdır. Bakı-Böyük Kəsik sahəsində yolun enerji təchizatı sisteminin sabit cərəyandan dəyişən cərəyana keçirilməsi üçün yarımstansiyalarda tikinti işləri başa çatdırılıb, kontakt şəbəkə üzrə yenilənmə və dəyişikliklər, rabitə və işarəvermə sisteminin təkmilləşdirilməsi işləri aparılır. Hazırda Asiya İnkişaf Bankının ayırdığı Texniki Yardım hesabına Fransanın "Sistra” məsləhətçi şirkəti tərəfindən Bakı-Yalama dəmir yolu xətti üzrə yolun əsaslı təmiri və eləcə də Dünya Bankı tərəfindən maliyyələşdirilən "Dəmir yolu Ticarətinin Dəstəklənməsi Layihəsi” çərçivəsində bütövlükdə Yalama-Astara marşrutu üçün texniki-iqtisadi əsaslandırma hazırlanır.
Sizin iştirakınız və xeyir-duanızla 2015-ci il sentyabrın 12-də 84 kilometr uzunluğu olan Bakı-Sumqayıt marşrutu ilə hərəkət edən sürətli elektrik qatarı istifadəyə verilib. Ötən 19 ay ərzində bu qatardan artıq 1 milyon 375 min vətəndaşımız istifadə edib. Hazırda, 98 km uzunluğu olan Bakı-Pirşağı-Sumqayıt dəmir yolunun təmiri aparılır ki, bunun nəticəsində Bakı-Biləcəri-Sumqayıt-Pirşağı-Bakı dairəvi dəmir yolu sərnişinlərin istifadəsinə veriləcək.
Sərnişinlərin rahatlığını təmin etmək məqsədilə yenidən qurulmuş Bakı dəmir yolu vağzalı binası əsaslı təmir olunduqdan sonra, 2017-ci ilin 10 fevral tarixində, Cənab Prezident, Sizin və Birinci vitse-prezident Mehriban xanım Əliyevanın iştirakı ilə istifadəyə verilmişdir. Təmir-bərpa işləri ümumilikdə 200 000 m2 sahəni əhatə edir. İşlər 1883-cü ildə inşa olunmuş və "Bakının Tiflis vağzalı” adı ilə tanınan binada, 1976-cı ildə Ulu Öndər Heydər Əliyevin təşəbbüsü ilə inşa olunmuş vağzal–mehmanxana kompeksində və ümumiyyətlə bütün vağzal ərazisində aparılmışdır. Təmir-bərpa işləri hər iki binanın memarlıq üslubunun saxlanması ilə həyata keçirilib. 1926-cı ildə tikilmiş vağzal binasının dəmir yolu muzeyinə çevrilməsi məqsədilə lazımi yenidənqurma işlərinə başlanacaqdır.
Sizin verdiyiniz tapşırığa əsasən Naxçıvan-Məşhəd-Naxçıvan beynəlxalq sürət qatarı artıq fəaliyyətə başlayıb. Astara-Rəşt dəmir yolunun inşası başa çatdıqdan sonra isə Naxçıvan-Bakı qatarı işə salınacaq ki, bununla da Naxçıvan əhalisinin Bakı ilə dəmir yolu vasitəsilə asan əlaqəsi təmin olunacaq, həmçinin, Naxçıvanda istehsal olunan travertin, mərmər, gips, Badamlı və Sirab kimi məşhur təbii mineral sular, duz, müxtəlif növ kənd təsərrüfatı, o cümlədən meyvə-tərəvəz məhsullarının təqribən 30-32 saata paytaxt Bakıya daşınması mümkün olacaq, eyni zamanda sadaladığımız ixrac məhsullarının qonşu ölkələrin bazarlarına çıxarılmasına imkan yaranacaqdır. Bu məqsədlə, hazırda Muxtar Respublikanın dəmir yolu təsərrüfatında yenilənmə prosesi həyata keçirilir.
Cənab Prezident! Sizin dəstəyiniz ilə Azərbaycan dəmir yollarının beynəlxalq nəqliyyat dəhlizlərinə inteqrasiya olunması üçün müvafiq infrastrukturun yaradılması istiqamətində lazımi tədbirlər görülməkdədir. Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolunun artıq bu il istismara verilməsi planlaşdırılır. Layihə çərçivəsində Gürcüstan ərazisində, Türkiyə sərhədinə qədər ümumilikdə 183 km, o cümlədən 30 km uzunluğunda Qars-Axalkalaki yeni dəmir yolunun inşası, Axalkalaki stansiyasında vağzal və təkər cütlərinin dəyişdirilməsi kompleksinin və 4450 m uzunluğunda tunelin inşası reallaşdırılmışdır. Gürcüstan ərazisində görülən işlərin 80 faizi artıq yekunlaşdırılaraq Türkiyə sərhədinə qədər sınaq qatarının hərəkəti təmin edilmişdir. Hazırda Türkiyə ərazisində layihənin tamamlanması istiqamətində işlər sürətləndirilmişdir.
Şimal-Cənub və Cənub-Qərb Beynəlxalq Nəqliyyat marşrutları çərçivəsində Azərbaycan və İran dəmir yollarının birləşdirilməsinə dair işlərə, Sizin imzaladığınız, 2015-cı il 7 dekabr tarixli "Şimal-Cənub” Beynəlxalq Nəqliyyat Dəhlizinin Azərbaycan Respublikasının ərazisindən keçən hissəsində işlərin sürətləndirilməsi haqqında sərəncamdan və 2016-cı il fevralın 23-də 23-də İran İslam Respublikasına səfəriniz zamanı müvafiq müqavilələrin imzalanmasından sonra başlanılmışdır. Azərbaycan ərazisində 2016-cı il aprelin 20-də başlayan tikinti işləri qısa müddət ərzində başa çatdırılıb. Görülən işlər nəticəsində, ümumilikdə 16 km-dən artıq dəmir yolunun və Azərbaycan-İran sərhədində, Astara çayı üzərində 82,5 metr uzunluğu olan körpünün tikintisi tam yekunlaşdırılmış, 2017-ci il mart ayının 3-də ilk sınaq qatarı inşa edilən körpüdən keçərək İran ərazisinə daxil olmuşdur. İran ərazisində 1,4 km uzunluğunda yolun və yük terminalının inşaası isə hazırda davam edir. Dəmir yolu infrastrukturunun yenilənməsi, yaxın gələcəkdə Sizin tərəfinizdən qarşımıza qoyulan məqsədə - sərnişin qatarlarının sürətini saatda 100 km-ə, yük qatarlarının orta sahə sürətini saatda 60 km-ə çatdırılmasını mümkün edəcəkdir.
Möhtərəm Cənab Prezident, Sizin tərəfinizdən verilən tapşırığa əsasən, Azərbaycan Dəmir Yollarında hərəkət heyətinin yenilənməsinə dair bir sıra işlər görülmüş və hazırda davam etdirilməkdədir. Vaqon parkının yenilənməsi məqsədi ilə 3101 ədəd yeni yük vaqonları alınaraq vaqon parkına daxil edilmişdir. Lokomotiv parkının sağlamlaşdırılması məqsədi ilə 10 ədəd yeni teplovoz və 4 ədəd yeni elektrovoz, Gürcüstanda əsaslı təmir keçmiş 3 ədəd elektrovoz, 5 ədəd teplovoz alınaraq istifadəyə verilmiş, tərəfimizdən təmir edilmiş 5 ədəd lokomotiv də istismara buraxılmışdır. Fransanın «ALSTOM» şirkətinin istehsalı olan 50 ədəd müasir elektrovozların alınmasına dair müqavilə imzalanmış və həmin elektrovozların Bakı-Böyük-Kəsik marşrutunda istifadəyə verilməsi planlaşdırılır. Həmçinin, Sizin Fransaya səfəriniz çərçivəsində sözügedən elektrovozların standartlara uyğun texniki istismarını təmin etmək üçün Biləcəri qəsəbəsi və Gəncə şəhərində depoların inşasının maliyyələşdirilməsi məqsədilə Fransa İnkişaf Agentliyi ilə kredit müqaviləsi imzalanmışdır.
İslahatlar çərçivəsində aparılan sağlamlaşdırma prosesi sərnişin vaqon parkını da əhatə edir. İsveçrənin Stadler Reil Qrup şirkətinin istehsalı olan 4 vaqondan ibarət 5 ədəd ikimərtəbəli sürət qatarı alınaraq ölkəyə gətirilib və həmin şirkətlə Bakı-Tbilisi-Qars marşrutu ilə hərərət edəcək daha 30 vaqonun alınmasına dair təchizat müqaviləsi imzalanmış, maliyyələşməsini təmin etmək üçün kredit müqaviləsi ilə bağlı danışıqlar aparılır.
Dünya iqtisadi böhranı və region ölkələri iqtisadiyyatlarının əsas lokomotivi olan karbohidrat resurslarının qiymətlərinin kəskin şəkildə aşağı düşməsi həmin ölkələrin yük daşıma fəaliyyətində də ciddi geriləməyə səbəb olmuşdur. Ancaq 2015-ci oktyabrın 21-də Sizin tərəfinizdən verilən sərəncam əsasında ölkəmizdə Tranzit Yükdaşımalar üzrə Koordinasiya Şurasının yaradılması bu sahədə köklü dəyişikliklərə səbəb olmuşdur. Yükdaşıyıcılara vahid tariflər təqdim edilmiş, bu sahədə ciddi şəffaflıq və açıq rəqabətlilik mühiti yaranmış, bununla da yeni növ yüklər cəlb olunmuşdur. Bu siyasətin nəticəsi olaraq Qazaxıstan və Özbəkistan mənşəli yeni yüklərin Azərbaycan üzərindən keçən tranzit dəhlizlərlə daşınmasına başlanmışdır.
Möhtərəm Cənab Prezident, Sizin tapşırığınıza əsasən, Respublikanın tranzit potensialının artırılması məqsədi ilə Azərbaycan Dəmir Yolları ölkəmizin digər nəqliyyat strukturları ilə birgə, artıq bir neçə iri beynəlxalq layihələrin təşəbbüskarı və iştirakçısıdır. Ötən ilin sonunda, TransXəzər Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutunun Assosiasiyası yaradılmış, marşrutda vahid qiymətlər və vahid pəncərə sistemi tədbiq olunmuşdur. Hazırda Şərq-Qərb dəhlizində alternativ marşrutların hazırlanması istiqamətində işlər aparılır. Çinin cənub rayonlarından Avropaya nəql olunan yüklərin, Qırğızıstan, Özbəkistan və Türkmənistandan keçməklə Azərbaycana və daha sonra Avropa ölkələrinə daşınmasını nəzərdə tutan yeni marşrutun yaradılması istiqamətində danışıqlar aparılır.
Şimal-Cənub Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutunun inkişaf etdirilməsi məqsədi ilə Rusiya, Azərbaycan və İran dəmir yolları administrasiyalarının birgə fəaliyyəti nəticəsində İranın Bəndər Abbas limanından Rusiyanın Moskva şəhərinə 14 gün ərzində sınaq yüklərin daşınması həyata keçirilib və bu yüklərə vahid qiymət siyasətinin tətbiq olunması üzrə razılıq əldə edilib. Bundan başqa Hindistandan Rusiyaya test olaraq konteynerlər nəql edilib və Hindistan yüklərinin bu dəhlizə daha intensiv və davamlı cəlb olunması üçün qarşı tərəflə ardıcıl iş aparılır.
Şimal-Cənub Beynəlxalq Nəqliyyat dəhlizinin yeni bir qolu kimi, Cənub-Qərb Nəqliyyat marşrutunun inkişafı üçün iştirakçı ölkələrlə, İran-Azərbaycan-Qara dəniz-Avropa və əks istiqamətdə yüklərin daşınmasının təhlükəsiz, sürətli və vahid qiymət siyasəti tətbiq edilməklə nəql edilməsi üçün davamlı iş aparılır.
Ümumiyyətlə, dünyada baş verən iqtisadi böhrana baxmayaraq 2016-cı il ərzində Azərbaycan Respublikası dəmir yolları vasitəsi ilə 15,4 mln ton yük daşımağa müvəffəq olunmuşdur. 2017-ci ilin ilk 3 ayı ərzində isə 3,8 mln ton yük daşınıb ki, bu da ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 11 faiz çoxdur. Bu tendensiya isə ölkəmizdə beynəlxalq yükdaşımalar üzrə aparılan son islahatların bariz nümunəsidir.
Ali diqqətinizə çatdırmaq istəyirəm ki, dəmir yolu sistemində idarəetmənin daha səmərəli həyata keçirilməsi üçün tədbirlərin icrası davam etdirilir. Azərbaycan Dəmir yollarında maliyyə hesabatlılığı sistemində səmərəliliyə və şəffaflığa nail olunması məqsədi ilə onun Beynəlxalq Maliyyə Hesabatlılığı Standardlarına uyğun qurulması və sənəd dövriyyəsinin tam elektronlaşdırılması işlərinə başlanılmışdır. Dünya Bankı ilə əməkdaşlıq çərçivəsində, "Döyçe Bahn” və "KPMG” şirkətləri tərəfindən Azərbaycan Dəmir Yollarının 5 illik biznes planı və aktivlərinin vahid idarə olunması layihəsi hazırlanır.
Yük daşınmalarında sifarişlərin onlayn şəkildə verilməsi və tariflərin onlayn hesablanması xidməti istifadəyə verilmişdir. Eyni zamanda sərnişinlərin məmnunluğunu təmin etmək məqsədi ilə biletlərin onlayn satışına başlanılmışdır.
Zati-aliləri, Sizin, ölkədə yürütdüyünüz müdrük sosial siyasət dəmiryolçuların sosial rifahının yaxşılaşdırılması istiqamətində də əməli işlərin görülməsinə təkan vermişdir. Uzun müddət mənzil növbəsində dayanan 200-ə yaxın dəmiryolçu ailəsi yeni mənzillə təmin olunmuşdur. Hazırda Azərbaycan Dəmir Yollarında 22063 işçi çalışır ki, onların da orta aylıq əmək haqqı 30 faizə qədər artırılmışdır. Son dövr ərzində isə 2000 yeni iş yeri yaradılmışdır. Dəmiryolçuların iş şəraitinin yaxşılaşdırılması məqsədi ilə Azərbaycan Dəmir Yollarının inzibati binası əsaslı təmir edilərək istismara verilmişdir. Sizin təşəbbüsünüzlə formalaşdırılmış və dünya səviyyəsində tanınmış bir Azərbaycan brendinə çevrilən ASAN innovasiya sisteminin bir hissəsi olan, Sizin də açılış mərasimində iştirak etdiyiniz, "ASAN Qatar” istifadəyə verilmiş və qısa müddət ərzində regionlarda 10 minə yaxın vətəndaşa xidmət göstərilmişdir.
Zati-aliləri, Azərbaycan dəmir yollarının hazırkı vəziyyəti, son dövr ərzində Sizin təşəbbüsünüz və dəstəyinizlə həyata keçirilən islahatlar, gələcəyə ümidlə baxmağa əsas verir. Bununla belə, inkişaf etmiş dünya ölkələrinin səviyyəsinə çatmaq üçün modernləşmə baxımından daha çox iş görülməlidir. Sizin tapşırığınıza uyğun olaraq dəmir yollarının inkişaf proqramı hazırlanmışdır. Belə ki, qarşıdakı 3 il müddəti üçün müəyyən edilmiş investisiya portfelinə əsasən Yalama–Astara istiqamətində dəmir yolunun əsaslı təmiri, Bakı-Gəncə-Bakı sürət qatarının istifadəyə verilməsi, Yevlaxda Kür çayı üzərində 2-ci körpünün tikintisi işlərinin yerinə yetirilməsi nəzərdə tutulur. Daha sonrakı illər üçün müəyyən edilmiş perspektiv planda isə Heydər Əliyev Beynəlxalq Hava Limanına, Şahdağ və Qəbələ turizm mərkəzlərinə dəmir yolu xətlərinin çəkilməsi planlaşdırılır ki, hazırda bu xətlərin layihələndirilməsi işləri aparılır.
Bütün bunlar, Cənab Prezident Sizin, Azərbaycan Dəmir Yollarının inkişafına, müasirləşməsinə və mövcud problemlərinin həllinə böyük həssaslıqla, diqqətlə yanaşmanızın bəhrəsidir. Sizin rəhbərliyiniz altında həyata keçirilən məqsədyönlü siyasətin və dəmir yollarında son dövrdə başlamış islahatlar nəticəsində Azərbaycan dəmir yolları, regionun mühüm və əhəmiyyətli Nəqliyyat–Loqistika Holdinqinə çevrilərək dünyanın inkişaf etmiş ölkələrinin dəmir yolları sırasında öz layiqli yerini tutacaqdır.
Xəbərdən istifadə edərkən istinad etmək vacibdir.